नेल्सन मंडेला

भावंडांनो,
विसाव्या शेंकड्याच्या शेवटातले म्हान क्रांतिकारक जाका पुराय संवसारांत आमच्या राष्ट्रपिता महात्मा गांधीजींचो वारसदार अशे मानून ‘दुसरो महात्मा’ अशें लेखलें, तांची जीण पुराय संवसाराक उर्बादेणी थारली त्या म्हान फुडार्‍याची म्हळ्यार राष्ट्राध्यक्ष आशिल्ले नेल्सन मंडेला हांची म्हायती आमी ह्या सप्तकांत जाणून घेवया.
भावंडांनो, नेल्सन मंडेला हांचो जल्म 18 जुलय 1918 दिसा थेम्बू ह्या आदिवासी समाजांत एका खेडेगांवांत जालो.
दक्षीण आफ्रिकेंतल्या श्‍वेतवर्णियांची वर्णदुस्वासी राजवट मंडेला हांच्या फुडारपणा खालच्या ‘आफ्रिकन नॅशनल काँग्रेस’ हे संघटणेन लांब काळाचे लडायेंत परतीली, आनी दक्षीण आफ्रिकेंत लोकायुक्त सरकार मंडेलाच्या मुखेलपणा खाला आयलें. मंडेला हांणी धाडसान, संयमान, अहिंसेच्या तत्वाक प्रस्थापितां आड लडो दिलो देखून तांचे आयुश्य संवसाराक प्रेरणादायी थारलें.
भावंडांनो, आपल्या हांसत्या मुखान विरोधकांक ते जिखून घेताले. घडून गेल्ल्या घडणुकांचेर ‘जाल्लें गेल्लें विसरात’ अशें सांगून ते हेरांक मानसीक बळगें दिताले. अंदमानांतल्या काळ्या कोठये प्रमाण रॉबन जुंव्या वयले बंदखणींत 27 वर्सां काळखे कुडींत सारिल्ल्यान मंडेलांचें नांव जगाच्या खांची कोनश्यांनी पावलें.
1993 वर्सा शांतिकायेचो नोबॅल पुरस्कार लाभिल्ल्या मंडेला हांकां दक्षीण आफ्रिकेंत लोकशाय पद्दतीन जाल्ले पयले वेंचणुकेंत राष्ट्राध्यक्षपद फावो जालें. पांच वर्सांच्या कार्यकाळा उपरांत तांणी राजकारणांतल्यान कुशीक सरून आपलो पुराय वेळ समाजकार्याक ओंपलो. शंबरा परस चड आंतरराष्ट्रीय पुरस्कार आनी भोवमान तांकां फावो जाले. ते वरवीं तांणी आपलें फावंडेशन उबारून समाजसेवा चालू दवरली. ‘नेल्सन मंडेला चिल्ड्रन्स फंड’ ही उपसंस्था सुरू केली. 2002 वर्सा तांची नात आनी दोन पुतणये एड्स दुयेंसान ह्या संवसाराक अंतरले. उपरांत तांचो पूत लेगीत ह्याच दुयेंसान भायर पडलो. तेन्ना सावन तांणी एड्सा आड नेटान काम सुरू केलें. त्या वेळार तांणी 46664 ही उपसंस्था सुरू केली. समाज प्रबोधन, तशेंच दुयेंतींच्या उपचारा खातीर जगभरांतले व्हड मनीस, कंपनीं तशेंच म्हालगड्या कलावंतांनी 46664 हे संख्येक निधी मेळोवन दिलो.
सगल्या गजालींनी आवड आशिल्ल्या मंडेलांक दीसभर भरपूर कामां करप आनी उपरांत समाजाक चडांत चड वेळ कसो दिवप जातलें हें पळोवप तांचो एक छंदूच जालो. हेंच तांच्या लांब काळाच्या जिणेचें तारूं जालें. आपल्या 90 वर्सा पिरायेचेर लेगीत ते कार्यावळीक हाजीर रावताले. संवसारांतल्या त्या आदरणीय मनशा लागीं खंयच्याय प्रस्नाचेर तोडगो काडपा खातीर ते तांचे म्हर्‍यांत येताले. सगल्या वटांनी मंडेला हांकां बरो प्रतिसाद मेळटालो. अशा ह्या दक्षीण आफ्रिकेंत आपल्या कश्टां वरवीं स्वतंत्रतायेची सकाळ उजवाडावपी कृष्णवर्णीय राष्ट्राध्यक्षांक शांतिकाय आनी मानवी हक्कांचें प्रतीक मानताले. तांकां नोबॅल पुरस्कार तशेंच भारताचो सर्वोच्च नागरी सन्मान ‘भारत रत्न’ हो पुरस्कार भेटोवन तांकां भोवमानीत केलें.
भावंडांनो, सगल्या लोकांचें ‘आशास्थान’ थारिल्ल्या नेल्सन मंडेलांक 5 डिसेंबर 2013 दिसा दुखेस्त मरण आयलें.
ह्या म्हान राष्ट्राध्यक्ष, नेल्सन मंडेला हांकां 18 जुलयाक याद करून तांकां आमी नमळायेचें वंदन करुया आं.
उल्हासभाई